Kalabalığın Parmak İzi Yoktur: Dijital Linçte Hepimiz Nasıl Masum Kalıyoruz?

Kalabalığın Parmak İzi Yoktur: Dijital Linçte Hepimiz Nasıl Masum Kalıyoruz?

İnternette bir linç kampanyası başladığında tuhaf bir tiyatro perdesi açılır: Herkes sahnededir ama kimse oyuncu değildir. Biri ilk taşı atar, diğeri alkış emojisi bırakır, üçüncüsü eski bir paylaşımı kazıp getirir, dördüncüsü sadece izler. Sonunda ortada yıkılmış bir insan, köpürmüş bir kalabalık ve garip bir sessizlik kalır. Çünkü herkes oradaydı; ama kimse, gerçekten orada değildi.

Sosyolojide ve sosyal psikolojide bystander etkisi, yani seyirci etkisi, bir olaya tanık olan kişi sayısı arttıkça bireyin müdahale etme ihtimalinin azalmasını anlatır. Sokakta yere düşen birine yardım etmek yerine çevredekilerin birbirine bakması gibi. Fakat internet bu etkiyi steroidle beslenmiş bir deve dönüştürdü. Artık kalabalık sadece kalabalık değil; anonim, hızlı, yankılı ve kayıt altına alınmış bir kalabalık. Üstelik herkesin cebinde taş değil, klavye var.