Fermi Soruları

Bir büyüklük mertebesinde iyi sonuçlar veren hesaplamalar “Fermi soruları” olarak bilinir. Enrico Fermi hiç bir veri yokmuş gibi görünen problemlere nümerik yaklaşımlar bulup çıkarma yeteneğiyle ünlüydü.

Fermi probleminin ilk örneği New York şehrindeki piyano akortçularının sayısının hesaplanmasıydı. New York’ta 107 mertebesinde insan bulunur, demek ki, 2×106 aile bulunur. 10 aileden birinin piyanosu vardır, demek ki New York’ta 2×105 piyano bulunur. Her piyano 2 senede bir akort ediliyorsa her yıl 105 akort yapılır. Bir akortçu günde 5 piyano akort eder ve yılda 200 gün çalışırsa şehirde 102 mertebesinde piyano akortçusuna ihtiyaç vardır. 10’dan az ya da 1000’den fazla olması ihtimali yoktur.

Benzer şekilde bir mantık yürüterek.

İstanbul’daki benzin istasyonları sayısı.
Dünyadaki topal eşek sayısı.
Türkiye’de keman çalabilenlerin sayısı.
…
…
(Sizler de soru ekleyebilirsiniz)

Kınama

Filistine yardım götüren sivil gemiye yapılan saldırı için israili kınıyorum. Daha doğrusu savaşlarda sivillere saldıranları, kullananları ve ayrıca savaşları kınıyorum.

Toplu veya bireysel olarak yapılan tüm bu aptallıkları kınıyorum.

Anaerkil ve Ataerkil

Bulgulara bakıldığında tarihte önemli bir dönemin anaerkil, tanrıça veya kraliçe düzeninde olduğu daha sonraları ise ne olduysa ataerkile geçildiği görülüyor.

Bu süreçte acaba etkenler ve sebepler neler olabilir? Anaerkilden neden ve nasıl ataerkile geçilmiştir?

Çok kesin şeyler olmamakla birlikte bu konuda biraz tartışılabilir diye hissediyorum.