Uçaktan indiğinizde beyniniz hâlâ gece olduğunu söylerken midenizin kahvaltı istemesi, karaciğerinizin ne yapacağını bilememesi ve kaslarınızın sanki başka bir kıtada kalmış gibi ağırlaşması tesadüf değildir. Jet lag, basitçe “uyku düzeninin bozulması” değildir; vücudun içindeki çok sayıda saatin aynı anda farklı zaman dilimlerinde yaşamaya zorlanmasıdır. Bir bakıma insan bedeni, tek bir saatten yönetilen bir imparatorluk değil, aralarında sürekli haberleşen şehir devletleri topluluğudur.
Beyindeki şef ve organlardaki orkestralar
Sirkadiyen ritim denilen yaklaşık 24 saatlik biyolojik düzenin merkezinde, beynin hipotalamus bölgesindeki suprakiazmatik çekirdek bulunur. Bu küçük sinir hücresi kümesi, gözlerden gelen ışık bilgisini kullanarak bedenin ana zamanlayıcısı gibi davranır. Sabah ışığı gördüğünde “gün başladı” mesajını verir; akşam karanlığında ise melatonin salgısının yolunu açar. Fakat bu merkez, vücuttaki tek saat değildir.