Gündüz parmağımızla kaydırdığımız görüntüler, gece zihnimizin karanlık salonunda kendi filmini çekmeye başlıyor. Bir bildirim sesi, bir oyun arayüzü, kısa videoların kesik ritmi, reklamların parlak vaadi, yapay zekâ görsellerinin tuhaf pürüzsüzlüğü… Hepsi uykuya yattığımızda kapının dışında kalmıyor. Bilinç kapanırken, bilinçdışı vardiyaya geçiyor ve gün boyunca topladığı görsel hurdalardan şaşırtıcı, bazen komik, bazen ürpertici sahneler kuruyor.
Rüya dediğimiz şey eski çağlardan beri sadece gece yaşanan bir olay değil; insanın kendisiyle yaptığı en kadim müzakerelerden biri. Fakat artık bu müzakere masasında yeni aktörler var: ekranlar, algoritmalar, sanal avatarlar, filtreler, oyun motorları, sonsuz akışlar. Jung bugün yaşasaydı belki de kolektif bilinçdışının yanına kolektif arayüzü eklerdi. Çünkü arketipler hâlâ orada: kahraman, gölge, anne, hilebaz, labirent. Ama kostümleri değişti. Gölge artık sisli bir ormanda değil, bazen şifresini unuttuğumuz bir hesapta beliriyor. Labirent, taş duvarlardan değil sekmelerden, açılır pencerelerden, bitmeyen bildirimlerden oluşuyor.