Aynadaki Evren Neden Hâlâ Fizik Kurallarına Uyuyor?

Aynadaki Evren Neden Hâlâ Fizik Kurallarına Uyuyor?

Aynaya baktığınızda gördüğünüz kişi sizsiniz; ama tuhaf biçimde siz değilsiniz. Sağ eliniz onun sol eli olur, saçınızın ayrımı taraf değiştirir, yazılar okunmaz bir şifreye dönüşür. Yine de aynadaki kişi yere doğru düşer, ışık onun yüzünden aynı hızla yansır, hayali kalbi aynı elektromanyetik yasalarla çalışır gibi görünür. İşte fizik burada büyüleyici bir soru sorar: Doğa, sağ ile solu gerçekten umursar mı?

Bu sorunun teknik adı parite simetrisidir. Parite, uzaydaki koordinatların ters çevrilmesi demektir: x, y, z yerine -x, -y, -z koyarsınız. Basitçe, evrenin aynadaki versiyonunu düşünürsünüz. Eğer bir fizik yasası bu dönüşümden sonra hâlâ aynı biçimde çalışıyorsa, o yasa parite simetrisine sahiptir. Newton mekaniği büyük ölçüde böyledir. Bir bilardo topunun çarpışmasını aynada izleseniz, olay yine fiziksel olarak mümkün görünür. Kütle çekimi de sağ-sol ayrımı yapmaz; elmanın sağdan mı soldan mı düştüğü umurunda değildir, yeter ki düşsün.