Genelde üniversitelerin sosyoloji bölümlerinde klasik toplumsal kurallar ve bunlar üzerine ilişkiler işleniyor sanırım. Günümüzdeki insanın durumu ise henüz bu alana resmi olarak giremiyor. Oysa hızla üreyip, tükenen bir pop kültürü, metropol yaşam kültürü, değişik sosyal gruplar, internet kültürü, sokak dili vs şeklinde listeyi o kadar çok uzatabileceğimiz alanlarla bilimsel ve akademik olarak ilgilenenler var mı?
Yoksa herşey medya çalışanlarınca (ya da patronlarınca) birer istatistiki bilgi olarak ve ne yöne doğru kaydıracaklarını belirlemekten mi ibaret. Bu alanlarda mutlaka çalışanlar olduğunu düşünüyorum. Peki bu insanlar nasıl yetişiyor ve yeterli donanıma sahip oluyorlar mı? Yoksa çevrelerini gözlemleyen iyi birer gözlemci rolündeler mi sadece.
Konuyla ilgili kafamda aslında çok şey var fakat sabah sabah toparlamakta zorlanıyorum. Siz birşeyler eklerseniz yeni açılımlara doğru gideriz sanırım.
Kültür sözcüğünün altında birçok unsur söz konusu bu açılımları kendi içimizde belirlemek gerekiyor.O toplumun maddi ve manevi birikimleridir diyeblirz kısaca.Bu maddi ve manevi birikim direkt insanla ilişkilidir ve kültür kuşaktan kuşağa aktarılır.Bir bakıma toplumların farklılıklarının adıdır kültür.Bir toplumu diğer toplumdan ayırır.Bununla birlikte aynı kültürden olan insanları birleştirici unsurudur da.Kültürün gelişmişi ya da gelişmemişi yoktur.
Toplumlar kültürlerini bilinçli olarak aktarmadıkları gibi bu aktarımda bazı çalışmalar da yürütülebilir.Yani kültür alışverişini bilinçli olarak da yapabilirler.İşte kültürel çalışmalarda bu aktarım bilinçlidir.Tabi burada bilinçli kelimesinin altını çizmek gerekecek.Aktarımı sağlayan bireyler bu kültürel birikimi ne kadar yakından tanıyor ya da bunun ne kadar farkında o noktada bazı yanlışlıklar olabilir.
Kendim bir örnek vermek istiyorum lise yıllarımda halk oyunlarlarıyla ilgilendim.Bolu yöresi oyunları ve hocamız İTÜ’de zamanında hocalık yapmıştı.Kendisi sadece halk oyunu olarak değil müzik,kostüm,oyunların hikayeleri vs.konularında da birçok bilgiye sahipti.Kostümlerimizin üzerindeki motiflerin bile anlamlarını anlatırdı zaman zaman.Bu kadar hakimdi oyunun kültürel birikimine.Ve bize en karakteristik olan şekilde oyunları öğretti sanki bir köy düğününde oynar gibi.Tabi sonradan katılmış bazı estetik noktalar da vardı, yarışmalara katıldığımız için bu tür eklemeler normaldi.Sonrasında birçok yerde izlediğim bu oyunu.Çoğunun bizim oynadığımızla ilgisi yoktu.Ve gerçeğini bilen biri olarak üzüldüm bu yanlış aktarımdan dolayı; çünkü artık insanlar yanlış bir şeyi izliyorlardı aslını değil.
Ben buradan şu sonucu çıkardım:Kültürel çalışmalarda bu çalışmaları yürüten bireyler öncelikle bu konularda bilgi donanımı tam olan bireyler olmalı.
Saygılar…
Tam olarak söylemek istediğim bu değildi sayın nurcihan. Daha çok kayda geçmeyen kültürlerden bahsediyorum. Bu kültürleri kim inceliyor, nasıl inceliyor, nerede kullanıyor… Benim dediğim kültür pek öyle kuşaktan kuşağa geçmiyor. Anında oluşuyor, hızla tükenebiliyor veya kalıcı olabiliyor. Kitaplara yada üniversitelerin sosyoloji bölümlerine pek uğramıyor bunun yanısıra.
xenix
universitelerin sosyoloji bölümlerinde bu saydiginiz konularin bazisi ders olarak islenmekte, bazisi akademisyenlerin arastirma konulari olarak calisilmakta bazisi da ogrencilerin mezuniyet çalismalarinda(tezlerinde) yada proje calismalarinda (nitel/nicel) ele alinmaktadir.
kültürün iki yani vardir, bir bolumu manevidir, kusaktan kusaga aktarilir,zor degisir, daha uzun zamanda tuketilir, bir bölümü de maddidir, onun degisimi daha hizldir, kolay tuketilir ama insanlarin ona alismasi da zaman alir, bu iki kültür ogesi arasinda bosluk genellikle olusur, biri hizli degisirken digeri ona daha yavas ayak uydurur.
Popüler kültür adi ustunde iste o maddi tarafa denk gelir, ve sadece tuketilmek uzere kullanilir,saydiginiz konular akademik ilgi alanlaridir sevgili Xenix, ancak ülkemizde okudugu alanda calisamama sorunu ne yazikki sosyologlar içinde gecerlidir ve ne yazikki edindikleri bilgileri pek çok ögrenci mesleksel olarak kullanamamaktadir..
son olarak saydiginiz konular nerelerde kullanilira cevap vereyim, bu çalismalar akademik ilgi alani içinde bilimsel makalelerde yayinlanmakta,arastirma konusu olarak incelenmektedir..
sevgimle..
Daha çok kayda geçmeyen kültürlerden bahsediyorum.
Sayın xenix buna bir örnek verir misiniz,demek istediğinizi daha iyi anlayabilmem için?
@nurcihan
İlk yazımın 3. cümlesi sanırım sorunuza cevap olur.
@9999
Buna sevindim. Akademik olarak değerlendirilmesine çünkü çok önemli görüyorum. Çok dinamik değişken ve etkili bir kültür biçimi var. Bu yaşam tarzlarını ve donelerini değerlendirenler oldukça fayda sağlıyorlar. Özellikle de reklam sektörünü bu işin ortasında görüyorum. Umarım bu konuda akademik çalışanlarda karşılığını alırlar. Çünkü onların topladığı verileri çok iyi işleyen şirketler çıkabiliyor.
xenix
:))tamamen yanlış anlamışım.
Aslında 9999’un söylediği gibi bu tür kimbilir ne kadar çok tez hazırlanmıştır, akademik çevrelerden olmadığımız için rastlaşamadığımız bu gözlem ve çalışmalar benim de çok ilgimi çeker. Örneğin bahsedip durduğumuz Don Juan öğretileri de Castaneda’nın tezi için yaptığı araştırmalardan çıkmıştı yanılmıyorsam.
Acaba bu tezler (her düzeyde), üniversite tarafından toplu bir yıllık içinde yayınlanıyor mudur?
http://sibelatasoy.com
Yüksek lisans ve doktora tezleri YÖKün tezler katalogunda özet kismiyla yayinlanmaktadir, üniversiteler eskiden kendi tez kataloglarini yayinlarlardi ama simdi bunu YÖK yapiyor, ayrica bildigim kadariyla arama motorunda yayinlanmis tezlerin belirli bölümlerine ulasmaya izinde veriyor.Lisans seviyesindeki tezler ise sadece universite kutuphanelerinde bulunuyor.Ama onlarinda belirli sayfalarina ulasmak, yine bagli oldugu universitenin internet sayfasindan girildiginde,mumkun.Bazi gazeteciler de haber olarak onemli gordugu konular için onlari tariyor yada universitelerin fakülte dergilerinde yapilan bilimsel calismalari takip ediyor ve onlari haber olarak sunuyor.
1985 de Castanedayi bize ilk kez okutturan da üniversitede, sosyal degisme ve kültür sosyolojisi dersimize giren hocamizdir, bir kulturun içine girip, onlarin arasinda uzun zaman kalip, gözlem yapmak, sembollerini ve anlamlarini ogrenmek, yasam tarzlarini ogrenmek özellikle nitel arastirma denilen calisma alaninin olmazsa olmaz yoludur ve universitelerde bu konu uzerine yapilan çalismalar derslerde okutturulur, ögrencilerin kendi calismalari için de yapmalari saglanir(castanedanin yaptigi calismalar,aborjinler uzerine yapilan çalismalar;ornegin, bir cift yurek, M.Morgan vb gibi)
ayrıca YÖK’e internet üzerinden üye olursanız günlük bir kotayla yazarı tarafından yayım izni almış (takribi iki yıl beklemiş) tezlerin tam metnine de ulaşmak mümkün. Yök tez arama motoru her araştırmacıya yanıt verecek denli iyi çalışıyor. Aradığınız tezin biliyorsanız tam adını, bilmiyorsanız tezin içerdiği ya da ilginizi çeken kelimeleri arama motoruna yazmanız yeterli..
Bu bilgiler için her ikinize de teşekkür ederim, deneyeceğim.
Bunları bildiğimiz gerçekten güzel oldu. En yakın zamanda bu tür makalaleleri sitede yayınlamaya çalışacağım.
Yök’ün bu hizmetine üye oldum ve makale okuyorum 2-3 günden beri. İçlerinden bilgiyi süzmeye karar verdim, çünkü bazıları o kadar laf olsun diye hazırlanmışki tezlerin. Saha çalışması çok az. Çeviri çok fazla.
Neyse ama içlerinden güzel olanları süzüp paylaşmayı arzu ederim.
xenix