Yazar: ali k

• Alman romantizmi
• Hint panteizmi
• İngiliz endüstriyalizmi
• Fransız kültüralizmi
• Anadolu mistizmi
• İran irfaniliği
• Rus gerçekçiliği
• Amerikan pragmatizmi
• Yunan akılcılığı
• Diğer..

• evet-islam tam batılı bir din olduğu için
• hayır-islamın doğası kendine hastır-
• kısmen-ortaçağ boyunca ortak konuma sokulabilir..

Varlık Felsefesi

 1.    Varlık felsefesinin konusu varlığın kendisidir. Varlık felsefesi Aristoteles'in ilk felsefe dediği disiplindir. Felsefede varlık çok geniş anlamlar içermektedir. "Varlık" ın bazı farklı anlamları vardır. ÖrneğinFelsefede varlık, "töz" anlamına da gelir. Töz, var olmak için kendisinden başka hiçbir şeye gereksinim duymayan varlıktır. Tözün bir başka anlamı da değişmelerin gerçekleştiği kalıcı varlıktır. Örneğin zihin veya madde bu anlamdabirer tözdür.

     Genel olarak Varlık, var olan her şeydir. Varlık, evrende var olan her şeyin ortak adıdır. Varlıkları iki gruba ayırabiliriz.

İnsan zihninden bağımsız olan varlıklara gerçek varlıklar denir. Örneğin: okul, ağaç, insan, aslan taş vb.
Varlığı insan zihnine bağlı olan varlıklara düşünsel (ideal) varlıklar denir. Örneğin, açılar, rakamlar, geometrik semboller, “Pi” sayısı, Kaf dağı, peri.
Var olan hem bilimi hem de felsefeyi ilgilendirir. Bu nedenle bilim ve felsefenin varlık konusuna nasıl yaklaştıklarını görelim.

Nedensel ilişkileri iki gruba ayırmak olanaklıdır :

Tarihsel nedensellik,

Toplumsal nedensellik,

Tarihsel nedensellik, belirli ve kendine özgü bir olayı doğu-ı iin bir takım ön olayların yaptığı etkinin incelenmesidir. Tarihsel nedensellik bir olayın temelinde yatan çeşitli nedenlerin rollerini belirlemeye çalışır ve üç temel aşamayı içerir .

1- Nedeni araştırılan öz yeniden kurulmalıdır. Böylece nedeni aranan olayın özelliklerini kesinlikle saptamamız olanaklı olur.

2- Karmaşık özellikteki tarihsel bir olay, o olayın öğeleri ele alınarak çözümlenmelidir.

3- Yalnızca bir kere ortaya konan olgular dizisini incelerken nedensel bir sonuca varmak için tarihsel olay ve ondan önceki olayları incelemek gerekir. Bu önceki öğelerin birinin değişik bir biçimde oluştuğunun ya da hiç oluşmadığının varsayıldığım içeren açıklama ussal deneyle çözümlenmelidir.

A. Kadir ÇÜÇEN

Bu yazının amacı,Heidegger’in tüm felsefesi göz önünde tutularak, ortaya koyduğu insan felsefesinin bir tür felsefî antropoloji olup olmadığım tartışmaktır.Çünkü çağımızda insanı açıklayan felsefeler, felsefî antropolojinin kapsamında ele alınırken, Heidegger kendi felsefesinin bir felsefî antropoloji olmadığını ileri sürmektedir. Bu nedenle önce felsefî antropolojinin ne olduğunu bir çok açıdan tanımlayacağım. İkinci olarak,felsefî antropolojinin temel sorusu olan insanı Heidegger, felsefesinde nasıl anladığını açıklayacağım. Son olarak da, yapılan felsefî antropoloji tanımları içinde Heidegger’in ortaya koyduğu insan felsefesinin durumunu açığa çıkartarak bir sonuç değerlendirmesi yapacağım.

Felsefî antropoloji,”insanın özüyle ilgili problemleri konu alan felsefî bilme, somut yaşamı ve gerçeklikteki yeri itibariyle, insanın özü ve özünün kuruluğuyia ilgili öğretidir.”W Modern felsefî antropoloji 1920’lerde Almanya’da Filizlenerek, 1940larda artık Alman felsefesinin bir ekolü oldu. Felsefî antropoloji, yaşam felsefesine (lebensphilosophie), varoluşçuluğa ve fenomenolojiye dayanmasına ve onlardan aldığı kaynaklarla ortaya çıkmasına rağmen, onlarla da özdeş değildir.