Etiket: sinema

Perdede Biri Yaralandığında Neden İçimiz Sızlar?

Perdede Biri Yaralandığında Neden İçimiz Sızlar?

11 Ekim 2026

18:47

Bir yorum yaz on Perdede Biri Yaralandığında Neden İçimiz Sızlar?

Psikoloji

, , , , , ,

Sinemada bir karakter elini kapıya sıkıştırdığında, koltuğumuzda istemsizce kıpırdanırız. Bir annenin çocuğunu kaybettiği sahnede boğazımız düğümlenir; ekranda yalnızca ışık, ses ve oyunculuk varken gözlerimiz dolar. Bu tepkiyi romantik bir tesadüf saymak kolaydır. Fakat beynimiz, başkasının deneyimini izlerken şaşırtıcı derecede aktif bir ortaklık kurar. Sinema, karanlık salonda güvenli biçimde otururken bizi başka bedenlerin, başka korkuların ve başka hayatların içine sokan olağanüstü bir duygusal simülasyon makinesidir.

Ayna nöronların cazibesi ve sınırları

Ayna nöronlar ilk olarak maymunlarda, hem bir hareket yapılırken hem de aynı hareket başka biri tarafından yapılırken etkinleşen hücreler olarak keşfedildi. Birinin fincana uzanışını izlemek, gözlemcinin beyninde o eyleme ilişkin bazı devreleri harekete geçirebiliyordu. Bu bulgu, insanın neden kolayca taklit ettiğini, jestleri neden bulaştırdığını ve başkalarının niyetlerini nasıl sezdiğini açıklamak için güçlü bir aday haline geldi.

Perde Durduğunda Zihin Nereye Gider?

26 Ağustos 2026

10:33

Bir yorum yaz on Perde Durduğunda Zihin Nereye Gider?

Sanat

, , , ,

Sinemada bir plan gereğinden uzun sürdüğünde tuhaf bir şey olur: Önce görüntüye bakarız, sonra zamanı fark ederiz, en sonunda da kendimizle karşılaşırız. Karakter kapının önünde beklemektedir. Rüzgâr perdeyi hafifçe oynatır. Bir musluktan su damlar. Kamera kesmez. İçimizden biri hemen itiraz eder: “Tamam, anladık, şimdi ne olacak?” Fakat yönetmenin asıl sorusu belki de budur: Sürekli bir şey olmak zorunda mı? Uzun ve durağan plan, anlatıyı yavaşlatmaktan fazlasını yapar; gündelik hayatın hızla örttüğü varoluşsal sessizliği görünür kılar.

Psikolojik zaman, saatin gösterdiği zamandan farklıdır. Eğlenirken iki saat birkaç dakika gibi geçebilir; bir hastane koridorundaki beş dakika ise küçük bir sonsuzluğa dönüşebilir. Sinema bu esnekliği kurgu aracılığıyla yönetir. Hızlı kesmeler dikkati sürekli yeniler, zihne hareket yanılsaması verir ve zamanın ağırlığını hafifletir. Uzun plan ise bu uyuşturucuyu elimizden alır. Yeni görüntü gelmeyince dikkat dışarıda tutunacak dal bulamaz; yavaşça içeriye, anılara, kaygılara ve bedensel duyumlara döner.

Arsen Lüpen ve OZ

29 Ekim 2017

20:14

Bir yorum yaz on Arsen Lüpen ve OZ

Kurgulardan Haberler

, , , , , , , , , ,

Dorothy ilk defa öldüğünde on iki yaşındaydı.
En azından bana söylediği buydu.
Delirdiğini düşünmüştüm ama şimdi
ona inandığım için esas deli ben miyim diye merak ediyorum.
Öyleysem bunların hiçbirinin önemi yok demektir.
Ama değilsem…
Eh, o zaman dünya benim düşündüğüm gibi bir şey değil demektir.
Üstelik tek bir dünya yok. OZ’dan
*
E ben de önceki sene aynı şeyi söyledim bakınız #laniakeakitap, ne oluyor bize Adam?!
Seninle tekrar buluşmak güzel olacak.
Tabi aynı anda Arsen Lüpen ve Holistik Evren’le de haşır neşiriz, bence üzerine OZ iyi gidecek.
Bu arada OZ dedikçe ozmos geliyor aklıma ne alakadır bilemiyorum, bildiğiniz gibi Osmoz, çözücü maddelerin az yoğun ortamdan çok yoğun ortama, seçici geçirgen bir zardan enerji harcanmadan geçişidir. Bi de basıncı var ki o daha da ilgimi çekiyor bu aralar! Allah hayırlara çıkarsın.️
*
99 Yılında okuduğum Alan Watts’ın Yaşama Oyna” kitabı nedendir bilinmez tekrar avcumun içine düştü. Onunla harika birkaç gün geçirdim bu hafta. Tüm o sade ve müthiş algıyı yeniden hatırlamak, ne derece yaşamın içinde kullanıyor olduğumu ölçmek nefis bir deneyim oldu. Tekrar tekrar teşekkürlerimle. Hatırlama okumamdan -dayanamayıp- küçük notlar ve paylaşımlar da yaptım, merak ederseniz tıklayıp bakınız.(2 ayrı başlıkta)
*
Eskilerden olmakla birlikte, çok iyi filmler arasında adı geçen The Crying game’i seyrettim az önce. Hikaye, oyunculuk reji hepsi bir bütün olarak güzel ve tabi acıklı ve düşündüren filmlerden. İrlanda terör sorunsalını arka plan olarak görüyoruz ama yönetmenin tasası bu değil, yani iyi kötü fikir beyan etmiyor, o içinde yer alan insanların kişisel duygu ve çelişkilerine yöneltiyor kamerasını.

Gecikmiş bir seyir; Farscape

4 Ağustos 2017

15:19

Bir yorum yaz on Gecikmiş bir seyir; Farscape

Kurgulardan Haberler

, , , , , , , , , , , , ,

Farscape,
İkibinli yılların başında gösterime girmiş ve beş sezon devam etmiş bir bilimkurgunun üç bölümünü izledim dün, samimi ve eğlenceli bir uzay macerası izlenimi verdi. Eminim henüz süren başlangıç acemiliği de düzeliyordur ki bu kadar devam edebilmiş.
3. bölümde uzayın bilinmeyen bir yerinde bizimkine benzer bir dünyaya iniş yapmak zorunda kalıyorlar ve orada ne buluyorlar? tam da Jodi Foster’a benzer bir uzaylı meraklısı abla! onunla yapılan konuşmalar bizim gezegendeki hislerimize tercüme olmuş sanki,hep gülümseyerek seyrettim. ve bu arada Kryon’un şu cümlelerini hatırladım:
“There is life in the Universe, dear ones, that is far more advanced than you are. This is because they have been here far, far longer than you. They are far more evolved. I’m not saying they have bigger brains. I’m talking about the fact that they have compassion and wisdom and intelligence far beyond yours. They settled their own peace problems millennia before you did. They look at you, but they have a hands-off policy because you have free choice. They’ve always looked at you. They come and they go and never “announce themselves”. You’ve been seeing many of them for centuries, but they keep their distance because you are not ready yet.”
*
FROST/NİXON
Normalde biyografi izlemeyi tercih etmeyen biriydim ama normal olan ne kaldı ki!
Epeydir biyografi izliyorum ve fakat bu tr bence evrim geçirmiş, eski sıkıcı hallerinden eser kalmamış. Dün gece Frost/nixon filmini izledim ve çok etkilendim. Acaba etkilenen bi tek ben miyim diye şöyle gugılladım baktım ki aynı fikirde olanlar çok, bunlardan biri de ekşisözlükten… İSTERSENİZ TIKLAYIP OKURSUNUZ.
filmde etap etap ilerleyen bir tansiyon ARTIŞI var. Önce fikir geliyor sonra bunun finansmanı gerekiyor ve tabi ehil bir gerçekleştirici takım lazım. Derken taraflar ringte yerlerini alıyor. Maçın/röportajın başında, kurgucu takımın beklentilerine paralel bir beklentim oluşmuştu ve bir hayal kırıklığı oluştu. Nixon tam bir kurttu ve Frost’u bir lokmada yutacağı sanki de belli olmuştu! Fakat filmin bitmesine 38 dk kala bir çöküş ve ardından yeni bir doğum yaşandı.
Güzel filmdi fakat bundan ötesi var; bu film ve Nixon-watergate olayı şimdi bize memleketimizin içinde bulunduğu çalkantılara birçok açıdan referans veriyordu sanki. ilginçti.
*

Devamını oku “Gecikmiş bir seyir; Farscape” →

Bilim-Kurgu ve Fantastik kurgular konusuna devam

25 Ekim 2016

11:10

Bir yorum yaz on Bilim-Kurgu ve Fantastik kurgular konusuna devam

Birleşik Alan Kullanımı, Güzel Haberler

, , , , ,

Bilim kurgu çok çeşitli alt türleri ve temaları içerdiğinden tanımını yapmak zordur. Yazar ve editör Damon Knight “bilim kurgu söylediğimiz zaman gösterdiğimiz şeydir.” demiştir. Yazar Mark C. Glassy tarafından yapılan bir tanımlama bilim kurgu tanımını pornografiye benzetir:”onun ne olduğunu bilmezsiniz ama onu görünce tanırsınız.”. Vladimir Nabokov eğer tanımlamalarımızı çok dikkatli yaparsak William Shakespeare’in The Tempest adlı oyununun bilim kurgu olarak kabul edilmesi gerektiğini söylemiştir.

Bilim kurgu yazarı Robert A. Heinlein’e göre bilim kurgunun kısa ve kullanışlı bir tanımı: ” gelecekteki olası olaylar hakkında, tamamen, gerçek dünya, geçmiş ve gelecek ile ilgili yeterli bilgiye, doğa ve bilimsel yöntemin tam olarak anlaşılmasına dayalı gerçekçi kurgular” dır. Rod Serling’in tanımı şöyledir: “Fantastik imkânsız’ın olası yapılmasıdır. Bilim kurgu ise olanaksız’ın mümkün kılınmasıdır.” Lester Del Rey ise şöyle yazar: ” Sadık bir hayranı bile bilim kurgunun ne olduğunu açıklamakta zorlanır,tam ve tatminkar bir açıklamasının olmaması ise bilim kurgunun kolayca tanımlanabilecek sınırlarının olmamasındandır.