Programcıların eski bir alışkanlığı vardır: Evreni önce masaya yatırmak, sonra kodlamak. Kullanıcı şuna tıklarsa şu olacak, ağ gecikirse bu olacak, veri gelmezse şöyle kıvrılacağız, buton iki kez basılırsa paniklemeyeceğiz… Kısacası yazılım geliştirici, küçük bir kader tanrısı gibi davranır. Fakat modern sistemler bu tanrıcılık oyununa pek saygı duymaz. Kullanıcı sabırsızdır, ağ kaprislidir, sensörler gevezedir, mikroservisler bazen yogaya gitmiş gibi sessizleşir. İşte burada tepkisel programlama, Zen felsefesine göz kırpar: Her şeyi önceden kontrol etmeye çalışma; olanı duy, akışı anla, uygun anda doğru tepkiyi ver.
Tepkisel programlama, temelde veri akışları ve değişimlerin yayılması üzerine kurulu bir düşünme biçimidir. Bir değer değiştiğinde, ona bağlı olan sistem parçaları da bu değişime otomatik olarak tepki verir. Kullanıcı arayüzlerinde, gerçek zamanlı veri sistemlerinde, oyun motorlarında, finans uygulamalarında veya IoT dünyasında bu yaklaşım hayat kurtarır. Çünkü mesele artık tek bir çizgide yürüyen komutlar değildir; mesele aynı anda akan, çarpışan, birleşen ve bazen kaybolan olay nehirleridir.
