Bir sınıfta çocuklara yıldız veriliyor, bir şirkette çalışanlara liderlik tablosu açılıyor, bir uygulama her gün giriş yaptığınız için sizi konfetiyle karşılıyor. İlk bakışta masum: biraz eğlence, biraz motivasyon, biraz da sıkıcı işleri katlanılır kılma sanatı. Fakat soruyu tersinden sorduğumuzda hava değişir: İnsan kendi anlamını kuran bir varlık mı, yoksa doğru zamanda verilen küçük ödüllerle yönlendirilen parlak gözlü bir denek mi?
Skinner kutusu, davranışçılığın en meşhur sahnelerinden biridir. Bir hayvan belirli bir davranışı yaptığında ödül alır; zamanla davranış pekişir. Hele ödül düzensiz aralıklarla geliyorsa, sistem daha da güçlü çalışır. Kumar makinelerinin, sosyal medya bildirimlerinin ve bazı oyunlaştırılmış platformların büyüsü buradadır: Ne zaman ödül geleceğini bilmezsiniz, bu yüzden bir kez daha denersiniz. Bir kez daha tıklarsınız. Bir kez daha tamamlarsınız.
