Bir programcının ekranında beliren soyut sözdizim ağacı, ilk bakışta kuru bir mühendislik nesnesidir: düğümler, dallar, ifadeler, operatörler. Oysa biraz yakından bakınca bu ağaç, insan dilinin karanlık ormanına tutulmuş güçlü bir fener gibi davranır. Çünkü dil dediğimiz şey yalnızca kelimelerin arka arkaya dizilmesi değildir; kelimelerin birbirine hangi görünmez kurallarla bağlandığı, hangi parçanın hangi parçayı taşıdığı ve anlamın hangi dallardan süzülerek zihne ulaştığıdır.
Programlama dillerinde AST, kaynak kodun yüzeydeki yazım biçimini değil, derindeki mantıksal yapısını temsil eder. Mesela 3 + 4 * 5 ifadesi soldan sağa okunduğunda basit görünür; fakat AST bize çarpmanın toplamadan önce örgütlendiğini söyler. İnsan dili de benzer bir numara yapar. “Kırmızı şapkalı adam koştu” dediğimizde zihin, sözcükleri düz bir boncuk dizisi gibi saklamaz. “Kırmızı”nın şapkaya mı, adama mı ait olduğunu; “şapkalı adam”ın bir bütün olarak eylemin öznesi olduğunu çözer. Yani beynimiz, konuşurken farkında olmadan bir tür biyolojik ayrıştırıcı gibi çalışır.
