Gerçekte Olmayan Sayılar Dünyayı Nasıl Gerçekten Çalıştırıyor?

Bir sayının karesi nasıl negatif olabilir? İlk bakışta cevap açıktır: Olamaz. Pozitif bir sayıyı kendisiyle çarparsanız sonuç pozitiftir; negatif bir sayıyı kendisiyle çarparsanız iki eksi birbirini götürür ve sonuç yine pozitif çıkar. Fakat matematikçiler, “Olamaz” denilen yerde durmak yerine sayı sistemini genişletmeyi seçti. Böylece karesi −1 olan bir birim tanımlandı: i² = −1. Adına da sanal birim denildi.

Sanal demek gerçek dışı demek mi?

Buradaki “sanal” sözcüğü biraz talihsizdir. Çünkü sanal sayılar uydurma, keyfî veya işe yaramaz değildir. Negatif sayılar da bir zamanlar anlamsız bulunuyordu. Üç elmadan beş elma çıkarılamayacağına göre −2 ne işe yarayabilirdi? Sonra borçları, sıcaklık farklarını ve yönleri anlatmak için negatif sayıların vazgeçilmez olduğu anlaşıldı. Sanal sayılar da benzer biçimde, eski sayı doğrusunun açıklayamadığı işlemleri mümkün kılan yeni bir boyuttur.

İnsan da Bir Yazılım mı: Doğumdan Son Sürüme Kadar Yaşam Döngüsü

Bir yazılımın doğum anı çoğu zaman romantik değildir: bir ihtiyaç belirir, bir fikir karalanır, bir depo açılır, ilk satır yazılır. İnsan için de durum biraz böyledir. Biz de dünyaya kusursuz bir ürün olarak değil, çalıştırılabilir ama tamamlanmamış bir sürüm olarak geliriz. Bebeklik, yaşamın alfa sürümüdür; sevimlidir, umut vadeder, fakat bellek yönetimi zayıftır, bağımlılıkları fazladır ve sistem çökmesi genellikle yüksek seslidir.

Yazılım yaşam döngüsü bize insan ömrünü anlamak için şaşırtıcı derecede iyi bir harita sunar. Analiz, tasarım, geliştirme, test, dağıtım, bakım ve en sonunda emeklilik. Bu kavramlar sadece bilgisayarların soğuk dünyasına ait değildir. Her insan da kendi gereksinimlerini anlamaya, karakter mimarisini kurmaya, deneyimlerle derlenmeye, hatalarla test edilmeye ve zamanla güncellenmeye çalışır. Aradaki fark şudur: Yazılımda hata mesajı çoğu zaman ekrana düşer; insanda ise mideye, kalbe, ilişkilere ve bazen de gece üçte tavana bakmaya.

Ruhun Git Deposu: Travmanı Revert Edip Başka Bir Branch’te Yaşayabilir misin?

İnsanın zihni bazen çok iyi yönetilen bir yazılım deposu gibi görünür: çocukluk klasörleri, bastırılmış dosyalar, üstüne yazılmış anılar, gizli dizinlerde bekleyen korkular… Fakat psikanaliz bize şunu fısıldar: Hiçbir şey gerçekten silinmez. Sadece erişim izinleri değişir. Git ise daha acımasız ama daha dürüst bir öğretmendir; her commit geçmişte bir iz bırakır. Bir hata yaptığında onu yok etmek yerine, git revert ile yeni bir kayıt oluşturursun. Yani geçmişi iptal ederken bile geçmişe yeni bir geçmiş eklersin.

Travma da böyledir. İnsan çoğu zaman içinden şöyle geçirir: Keşke o gün hiç yaşanmasaydı. Keşke o söz söylenmeseydi. Keşke o kapı kapanmasaydı. Fakat ruhun terminalinde rm -rf geçmiş komutu çalışmaz. Çalışsa bile sistem çökerdi. Çünkü benlik dediğimiz şey yalnızca güzel commitlerden oluşmaz; kırık sürümler, hatalı merge’ler, panikle atılmış yamalar ve gecenin üçünde yazılmış savunma mekanizmaları da bizi oluşturur.

Zihninin Kodunu Kim Yazdı: Kendini Refactor Etme Sanatı

Yazılım dünyasında refactoring, çalışan bir kodu dışarıdan aynı davranışı koruyacak biçimde içeriden daha okunabilir, daha sürdürülebilir ve daha zarif hale getirmektir. Kod çalışıyordur ama içi spagetti gibidir: bir fonksiyon her şeyi yapar, değişken adları travmatik çocukluk anıları kadar belirsizdir, aynı hata üç farklı yerde tekrarlanır. İnsan zihni de çoğu zaman böyle çalışır. Dışarıdan bakıldığında gülümsersin, işe gidersin, mesajlara cevap verirsin; ama içeride bir yerde eski korkular, otomatik savunmalar, ödünç alınmış inançlar ve kimden kaldığı belli olmayan zihinsel if-else blokları dönüp durur.

Kişisel gelişim çoğu zaman yanlış anlaşılır. Sanki insanın üstüne yeni özellikler eklemek gerekiyormuş gibi sunulur: daha üretken ol, daha karizmatik ol, daha disiplinli ol, sabah beşte kalk ve evreni tokatla. Oysa bazen ihtiyaç yeni özellik değil, teknik borcu temizlemektir. Zihinsel teknik borç, yıllar önce işe yaramış ama bugün seni yavaşlatan çözümlerdir. Çocukken susmak seni korumuş olabilir; yetişkinlikte aynı suskunluk seni ilişkilerde görünmez yapar. Bir dönem öfke sana sınır çizdirmiş olabilir; bugün aynı öfke en yakınlarını yakar. Kod çalışıyor gibi görünür, ama bakım maliyeti yüksektir.

Kundalini Kriyas Nedir? 5

Önceki bölüm için tıklayınız

Kriya, uyanmış kundalini’nin dışa dönük fiziksel ifadesidir ve spontan yoga duruşlarına benzemektedir. Uzun zaman önce, kriyas sık sık meditasyon yapan insanlara geldi ve bu yoga benzeri pozlar modern yoganın kökeni olarak kabul edildi. Kriyas kendiliğinden (spontan) hareketlerdir, çünkü gönüllü olarak bu şekilde hareket etmeye karar vermezsiniz. Bir kriya beklenmedik bir şekilde olur. Kriyas, hareketi düzenleyen yüksek benlik nedeniyle olur. Yüksek benlik düşünceyi kullanmadığı için, kendiliğinden olur gibi görünüyor.

Diğer kundalini semptomları gibi, kriyas da hayatımızın herhangi bir aşamasında ortaya çıkabilir. Herkes geceleri yatakta dönüp durmayı ve sabahları karışık bir yatak örtüsü görmeyi deneyimledi. Bu karmaşa, geceleri kendiliğinden hareket ettiğimize dair tek ipucumuzdur. Sabah uyandığımızda yine kendiliğinden gerinmelere de aşinayızdır. Böyle gerinmeye karar vermedik, oldu. İşte Kriya böyle hissediliyor.